Επικίνδυνες δίαιτες – (Εφημερίδα Η ΧΩΡΑ της Κυριακής, 25/06/06)

ΤΩΡΑ ΠΟΥ ΠΑΜΕ ΠΑΡΑΛΙΑ

Είναι γεγονός ότι κατά τους θερινούς μήνες πολύς κόσμος καταφεύγει στην εφαρμογή τυχαίων και μη εμπεριστατωμένων υποθερμιδικών διαιτολογίων με σκοπό την άμεση και γρήγορη απώλεια κιλών εν όψει της παραλίας. Πρόκειται για δίαιτες εξπρές, των οποίων πηγή προέλευσης δεν είναι κάποιος ειδικός επιστήμονας του χώρου αλλά κάποιος συγγενής ή φίλος που την άκουσε ή τη διάβασε κάπου ή πρόκειται για μία διαφοροποίηση κάποιας δίαιτας γνωστού ή και πλείστες άλλες περιπτώσεις από τις οποίες μπορεί να προκύψει ένα διαιτολόγιο εξαιρετικά επικίνδυνο είτε εξαιτίας της πηγής είτε εξαιτίας του ότι δεν αφορά εμάς αλλά κάποιον άλλο οργανισμό, οπότε καθίσταται επικίνδυνη η εφαρμογή του από εμάς.

ΤΑ ΣΥΝΗΘΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΜΙΑΣ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΗΣ ΔΙΑΙΤΑΣ

Το κύριο χαρακτηριστικό μιας επικίνδυνης δίαιτας είναι ότι η πρόσληψη πρωτεϊνης (π.χ.κρεατικά, πουλερικά, τυρί, αυγό, ψάρι κ.λπ.), υδατανθράκων (π.χ.πατάτα, ρύζι, ζυμαρικά, ψωμί κ.λπ.) και λίπους δεν είναι ισορροπημένη.
Συνήθως, δίδεται έμφαση σε μία μόνον ομάδα τροφίμων, π.χ. πρωτεϊνες ή υδατάνθρακες, με αποτέλεσμα να αποκλείονται από τον οργανισμό βασικά θρεπτικά συστατικά που περιέχει η άλλη ομάδα, ενώ από αναφορές ανθρώπων που τις έχουν ακολουθήσει διαπιστώνεται ότι δεν είναι εύκολη η εφαρμογή τους και πολλοί την εγκαταλείπουν σύντομα με φυσικό επακόλουθο την επαναφορά στο αρχικό σημείο.

ΟΙ ΜΗ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΕΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΙΤΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΧΩΡΙΣΤΟΥΝ ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ – ΤΙ ΚΑΚΟ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ

Ποιες είναι οι κετογονικές δίαιτες 
Πρόκειται για δίαιτες οι οποίες στηρίζονται κυρίως στην αυξημένη πρόσληψη πρωτεϊνης και λίπους, ενώ είναι μειωμένη έως ελάχιστη η πρόσληψη υδατανθράκων (λιγότερο από 20% της ημερήσιας ενεργειακής πρόσληψης). Όσοι υποστηρίζουν αυτού του τύπου τη δίαιτα αναφέρουν ότι με αυτόν τον τρόπο μειώνεται η όρεξη, χωρίς όμως στην επιστημονική πράξη να έχει αποδειχθεί κάτι τέτοιο.
Παράδειγμα τέτοιας δίαιτας είναι η δίαιτα Ατκινς. Ένα από τα προβλήματα που παρουσιάζει μια τέτοια δίαιτα είναι το γεγονός ότι είναι ανεπαρκής σε πρόσληψη βιταμίνης C, ενώ πολύ συχνά παρατηρούνται μεγάλες απώλειες ασβεστίου με τα ούρα. Επιπλέον, η υπερκατανάλωση πρωτεϊνης και λιπών έχει ως αποτέλεσμα τη μεγάλη παραγωγή ουρικού οξέος, η οποία εγκυμονεί κινδύνους για όσους έχουν προδιάθεση για ουρική αρθρίτιδα. Ακόμη, αυτές οι δίαιτες έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε χοληστερόλη, γεγονός που τις καθιστά επικίνδυνες για τα άτομα που πάσχουν από υπερχοληστερολαιμία. Επίσης, συχνά προκαλούν υπόταση, κούραση και ναυτία.

Η παραλλαγή
Μία παραλλαγή των κετογονικών διαιτών είναι οι δίαιτες στις οποίες είναι αυξημένη η πρόσληψη πρωτεϊνης αλλά όχι του λίπους, ενώ είναι μειωμένη και η πρόσληψη υδατανθράκων. Σε αυτά τα περιστατικά το άτομο λαμβάνει μέσω της δίαιτας αυτής υψηλά ποσοστά κορεσμένου λίπους (που είναι η κακή μορφή λίπους) και χοληστερόλης (μέχρι και τριπλάσια μπορεί να είναι σε σχέση με μία κανονική διατροφή), ενώ είναι ανεπαρκής η πρόσληψη βιταμινών Α, C και Β1.

Η δίαιτα με βάση τον υδατάνθρακα
Μία κατηγορία μη ισορροπημένων υποθερμιδικών διαιτών είναι οι δίαιτες που δίδουν έμφαση σε υδατάνθρακες κρατώντας χαμηλή την πρόσληψη πρωτεϊνης. Στις δίαιτες αυτές καταναλώνονται κυρίως φρούτα, λαχανικά, ψωμί και δημητριακά, ενώ απαγορεύονται τα γαλακτοκομικά, εκτός από τα 0%. Θεωρούνται αποτοξινωτικές (αν και ο όρος αποτοξίνωση δεν είναι επιστημονικά αποδεκτός), εντούτοις τα προβλήματα που μπορούν να προκαλέσουν στον οργανισμό είναι πολλά, αφού κρίνεται ανεπαρκής η πρόσληψη σιδήρου, νατρίου, απαραίτητων λιπαρών για τον οργανισμό, καθώς και βιταμινών Α, D, Ε και Κ μέσω αυτών.

Η μερική αποχή από το φαγητό
Η πλήρης νηστεία (δηλαδή, η αποχή από το φαγητό) είναι μία ακόμη αρκετά δημοφιλής τακτική που εφαρμόζεται συχνά από άτομα που επιθυμούν να χάσουν γρήγορα βάρος. Με το σκεπτικό ότι μειώνοντας στο ελάχιστο την πρόσληψη τροφής για δύο τρεις ημέρες ο οργανισμός θα χρησιμοποιήσει το υπάρχον λίπος του οργανισμού και έτσι θα το κάψει, πολλοί άνθρωποι καταφεύγουν σε αυτόν τον απαράδεκτο τρόπο δίαιτας, που και βασανιστικός είναι αλλά και πολύ επικίνδυνος. Το σίγουρο είναι επίσης ότι είναι ΑΝΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΣ! Η αποχή από το φαγητό έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια κυρίως μυϊκού ιστού (πράγμα που είναι δύσκολο να επανακτηθεί μετά) και όχι λίπους που είναι και το ζητούμενο. Δηλαδή, μπορεί να φύγουν λίγοι πόντοι από τη μεζούρα, όμως αυτό θα είναι προσωρινό και δεν θα είναι λίπος το οποίο θα παραμένει και θα αυξάνεται. Επιπλέον, προκαλείται διούρηση, με αποτέλεσμα μία μαζική απώλεια μετάλλων από τον οργανισμό.

Οι εξαντλητικές δίαιτες

Επίσης, υπάρχουν και δίαιτες που κυμαίνονται από 400 έως 700 θερμίδες ημερησίως, οι οποίες προωθούν τη γρήγορη απώλεια βάρους και συνήθως είναι διάρκειας λίγων ημερών. Επειδή και με αυτές τις δίαιτες χάνεται πολύς μυϊκός ιστός και καθόλου λίπος, μπορεί να προκληθεί ατροφία του μυοκαρδίου (που είναι ο μυς της καρδιάς) και αρρυθμίες, γεγονός που τις καθιστά επικίνδυνες για τη ζωή. Επίσης, μπορούν να εμφανισθούν ορθοστατική υπόταση, αφυδάτωση, μη ανοχή στο κρύο, εξάντληση, ξηρότητα στο δέρμα, απώλειες μαλλιών και διαταραχές εμμήνου κύκλου.
Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι οποιασδήποτε άλλης μορφής δίαιτα (μονοφαγία) ή η δίαιτα του γκρέιπφρουτ ή η δίαιτα μόνο με την κατανάλωση χυμό φρούτων και άλλων υγρών θεωρούνται εξίσου επικίνδυνες για την υγεία, διότι πολύ απλά στερούν τον οργανισμό από βασικά θρεπτικά συστατικά που χρειάζεται για να ζήσει. Ακόμη και εάν το διάστημα εφαρμογής τους είναι πολύ μικρό (π.χ. λίγες ημέρες), είναι αρκετό για να υποστεί τη ζημιά ο οργανισμός μας και να είστε σίγουροι ότι όχι μόνον αποτέλεσμα δεν θα έχετε, αλλά και οι επιπτώσεις αυτής της επιπολαιότητας θα φανούν σίγουρα στην πορεία.

Ο σωστός τρόπος διατροφής
Ο σωστός τρόπος απώλειας κιλών γίνεται μόνο με την παρέμβαση και παρακολούθηση ενός ειδικού επιστήμονα διαιτολόγου-διατροφολόγου και στηρίζεται στις λεγόμενες ισορροπημένες υποθερμιδικές δίαιτες. Πρόκειται για δίαιτες 1.100 – 1.200 θερμίδων ημερησίως (σ.σ. ανάλογα με τον ασθενή), οι οποίες μπορούν να καλύψουν πλήρως τον οργανισμό σε θρεπτικά συστατικά και γι΄ αυτό μπορούν να εφαρμοστούν για μεγάλο χρονικό διάστημα χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο την υγεία μας. Σε καμία περίπτωση οι ημερήσιες θερμίδες δεν θα πρέπει να είναι λιγότερες από 800 και θα πρέπει να προέρχονται από πρωτεϊνη, υδατάνθρακα και λίπος. Πάντως, η τελική σύσταση και οι ακριβείς θερμίδες του διαιτολογίου θα πρέπει να καθορίζονται από τον διαιτολόγο με βάση το βάρος, το ύψος, το φύλο, την ηλικία και τη σύσταση του σώματος, ώστε το διαιτολόγιο να είναι εξατομικευμένο.

Διαιτολογική Μονάδα Dietnet
Μπαλαμώτη Δ. Χριστίνα
Κλινική Διαιτολόγος- Διατροφολόγος
Αριστούχος Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών

Leave a Reply

Your email address will not be published.

You may use these <abbr title="HyperText Markup Language">HTML</abbr> tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*